पूर्वहंगामी ऊस लागवड आणि खोडवा व्यवस्थापन: सागरिका कधी आणि किती वापरावी?

गळीत हंगाम सुरू झाला आहे. कोल्हापूर, सांगली, सातारा, पुणे, सोलापूर आणि अहिल्यानगरमध्ये एका बाजूला कारखान्याच्या तोडणीची वाट पाहणे चालू आहे, तर दुसऱ्या बाजूला पूर्वहंगामी उसाची लागवड. आणि ज्यांचा ऊस तुटतो आहे, त्यांच्यासमोर एकच प्रश्न: खोडवा ठेवायचा की नवी लागवड करायची?

दोन्ही निर्णयांसाठी हा लेख आहे. नव्या पूर्वहंगामी उसात आणि खोडव्यात सागरिका लिक्विडच्या फवारण्या कधी करायच्या, किती करायच्या आणि एकरी खर्च किती — हे सगळे इथे दिले आहे.

सागरिका लिक्विड म्हणजे काय?

सागरिका लिक्विड हे इफकोचे समुद्री शैवालापासून बनलेले जैव-उत्तेजक आहे. लाल आणि तपकिरी शैवालाचा (कप्पाफायकस आणि सारगॅसम) २८% अर्क, त्यासोबत ऑक्झिन, सायटोकायनिन, जिबरेलिन ही नैसर्गिक वाढ-संजीवके, अमिनो आम्ले, बेटेन आणि शैवालातील नैसर्गिक पोटॅश यात असतात.

सागरिका हे खत नाही. उसाची शिफारशीत खतमात्रा — नत्र, स्फुरद, पालाश — द्यायचीच. सागरिका पिकाला ती खते चांगल्या प्रकारे वापरायला आणि उन्हाळ्याचा, पाण्याचा ताण सहन करायला मदत करते.

उसात सागरिकाचे फवारणी वेळापत्रक

इफकोने फॉर क्रॉप्स पानावर उसासाठी दिलेले वेळापत्रक:

पूर्वहंगामी उसासाठी तारखा

समजा आपण १ नोव्हेंबरला लागवड केली:

• पहिली फवारणी: १६ डिसेंबर च्या आसपास
• दुसरी फवारणी: ३० जानेवारी च्या आसपास
• तिसरी फवारणी: ६ मार्च च्या आसपास

तिसरी फवारणी मार्चमध्ये येते, म्हणजे उन्हाळा सुरू होण्याच्या आधी. पूर्वहंगामी उसाला एप्रिल-मेचा ताण सहन करायचा असतो, म्हणून ही फवारणी चुकवू नका.

का या तीन वेळा?

• ४५ दिवस: फुटवे येतात. जितके चांगले फुटवे, तितके तुटणारे ऊस जास्त.
• ९० दिवस: फुटवे स्थिर होतात आणि उसाची उंची वाढायला सुरुवात होते.
• १२५ दिवस: जोमदार वाढ. या काळात ऊस सर्वात जास्त अन्न आणि पाणी घेतो.

खोडवा ऊस: तोडणीनंतर काय करायचे?

खोडवा ठेवायचा असेल तर तोडणीनंतरचे पहिले काही आठवडे सर्वात महत्त्वाचे.

1. बुडखे छाटणी: तोडणीनंतर लगेच बुडखे जमिनीलगत छाटा.
2. पाचट व्यवस्थापन: पाचट जाळू नका; सरीत पसरवा किंवा कुजवा.
3. खतमात्रा: खोडव्यासाठी शिफारशीत खतमात्रा द्या.
4. सागरिका फवारणी: नव्या लागवडीसारखेच वेळापत्रक वापरा — पण दिवस बुडखे छाटणीपासून मोजा. म्हणजे छाटणीनंतर सुमारे ४५, ९० आणि १२५ दिवसांनी.

खोडव्यासाठी इफकोने स्वतंत्र वेळापत्रक प्रकाशित केलेले नाही. वरील वेळा नव्या लागवडीच्या वेळापत्रकावरून घेतल्या आहेत. शंका असल्यास इफकोच्या हेल्पलाइनवर विचारा.

पंपात किती मिसळायचे?

फवारणीच्या टिप्स:

• सकाळी लवकर किंवा संध्याकाळी फवारणी करा.
• १२५ दिवसांनंतर ऊस उंच होतो; फवारणी पानांच्या वरच्या भागावर नीट पोहोचेल असे पाहा.
• तयार केलेले द्रावण त्याच दिवशी वापरा.
• तणनाशकासोबत सागरिका मिसळू नका. कीटकनाशकासोबत मिसळायचे असेल तर आधी एका बाटलीत थोडे मिसळून तपासा. इफकोच्या उत्पादन पानानुसार सागरिका कीटकनाशकांसोबत मिसळता येते.

ठिबकवर ऊस असेल तर? सागरिका ठिबकमधून देता येते, असे इफकोच्या उत्पादन पानावर दिले आहे, पण ठिबकसाठी स्वतंत्र डोस प्रकाशित केलेला नाही. ठिबकमधून द्यायचे असल्यास आधी इफकोच्या हेल्पलाइनवर १८०० १०३ १९६७ वर डोस विचारून घ्या.

एकरी खर्च किती?

एका एकरासाठी तीन फवारण्यांना १.५ लिटर लागते: १ लिटर + ५०० मिली = ₹९९०. ५ लिटरचा पॅक सव्वातीन एकरांना पुरतो, म्हणजे एकरी सुमारे ₹९२७. किमती करांसह, सागरिका ऑनलाइन दुकानावर दिल्याप्रमाणे.

शेजारच्या बेळगाव जिल्ह्यातील एका शेतकऱ्याचा अनुभव

इफकोच्या शेतकरी अनुभव पानावर कर्नाटकातील बेळगाव जिल्ह्यातील सवदत्ती तालुक्यातील यक्केरी गावच्या श्री. पुजार यल्लाहूवप्पा यांचा अनुभव दिला आहे. त्यांनी Co 86032 या जातीत सागरिका वापरली. नोंदवलेले उत्पादन हेक्टरी १०४.३ टनांवरून १२५.१ टनांपर्यंत गेले, म्हणजे सुमारे १९.९% वाढ (एकरी साधारण ४२ टनांवरून ५०.६ टन).

Co 86032 ही जात महाराष्ट्रातही मोठ्या प्रमाणात घेतली जाते. पण हा एका शेतकऱ्याचा, एका शेतातील अनुभव आहे; प्रत्येक शेतात इतकीच वाढ होईल असे नाही. उसावर सागरिकाची विद्यापीठ चाचणी अजून ट्रायल रिझल्ट्स पानावर प्रकाशित झालेली नाही.

आडसाली, पूर्वहंगामी, सुरू — तिन्हींसाठी एकच डोस?

हो. डोस तोच — एकरी ५०० मिली, ५ मिली प्रति लिटर. फक्त फवारणीच्या तारखा लागवडीच्या तारखेप्रमाणे बदलतात:

सागरिका कुठे मिळेल?

सागरिका लिक्विड इफको थेट shop.sagarika.com वरून विकते — ५०० मिली, १ लिटर आणि ५ लिटर पॅकमध्ये, घरपोच. शंका असल्यास १८०० १०३ १९६७ वर फोन करा किंवा संपर्क पान वापरा.

हरभरा, कांदा, द्राक्ष यांसह सर्व रब्बी पिकांसाठी आमची महाराष्ट्र रब्बी पीक दिनदर्शिका पाहा. हरभऱ्यासाठी: हरभरा पिकात सागरिका.